Almanya’da Çalışmak – Almanya’da çalışmak için öncelikle Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının (Almanya’da geçerli vatandaşlıkları bulunmuyorsa (Avrupa Birliği (European Union) veya Avrupa Ekonomik Alanı (European Economic Area) veya İsviçre) Almanya Çalışma Vizesi almaları gerekmektedir. Almanya’da Çalışmak Vizesi başvuruları yetkili Almanya Konsolosluklarına veya Almanya Büyükelçiliğine yapılmaktadır.

Almanya'da Çalışmak ve Çalışan Ücretleri

Vize başvurusu yapacak kişilerin Almanya’da yer alan bir iş yerinden teklif almaları ya da kendi olanakları ile bulduğu bir iş yeri ile anlaşma yapması gerekmektedir. Başvuruda bulunmak isteyen vatandaşları için birtakım sınırlamalar mevcuttur.

Anlaşılan iş yerinde çalışmak için olması gereken şartları sağlıyor olmak ve Almanya’nın belirlediği kriterleri yerine getiriyor olmanız gerekmektedir. Eğer bulduğunuz iş için bir Alman vatandaşı ya da öncelikli başka bir ülke vatandaşı (Avrupa Birliği (European Union) veya Avrupa Ekonomik Alanı (European Economic Area) veya İsviçre) yok ise işe girme hakkına sahip olursunuz.

Almanya’da Çalışmak Bir Hayal mi?

Eğer eğitiminizi Almanya’da tamamlarsanız mezuniyetinizden itibaren 18 ay içerisinde niteliklerinize uygun bir iş bulursanız, Almanya oturum ve çalışma izni vermektedir. Okul sonrası Türkiye’ye dönmüşseniz Almanya’dan 6 aylık vize alma hakkına sahip olmaktasınız.

Almanya’da çalışmak için öncelikle oturma iznine sahip olmanız ve oturma izninizde de „Erwerbstätigkeit erlaubt (istihdama izin verildi)“ ibaresinin bulunması gerekmektedir. Bu ibarenin yer almadığı durumlarda da çalışma izni almanız mümkün olabilmektedir.

Bu izin, belli bir işverenin yanında ve belli bir alan ile sınırlandırılmıştır. Bu koşullarda alınan çalışma izni, gerekli şartlar sağlandığı takdirde başka bir işverenin üzerine aktarılabilir. Çalışma izninizin bulunmaması hem sizin, hem de işvereniniz için cezai şekilde sonuçlanabilir.

Almanya’da çalışmak isteyen vatandaşların yazılı bir sözleşme yapmaları zorunluluğu bulunmamaktadır. Sözlü bir iletişim ile de bir işe giriş yapılabilir. Çalışanların yazılı bir sözleme talep etme haklarını bulunur ve yapıldığı takdirde avantaj sağlanmaktadır. İşveren tarafından vadeli bir iş teklifi almanız durumunda, yasal olarak bir sözleşme söz konusu olmamaktadır. Bu gibi bir sözleşme yapıldığında bir kopyasının da sizde bulunması gerekmektedir.

İş sözleşmelerinde, işverenin adı ve soyadı, işi başlama ve bitiş süresi, işin türü ve görev tanımı, çalışma yeri, brüt maaş, kullanılabilecek izin gün sayısı, iş sözleşmesi fesih süresi, ücret skalası hakkında bilgi gibi maddeler yer almaktadır. İşveren bu gibi bilgileri sözlü bir anlaşma yapmış olsanız da paylaşmak zorundadır. Sözleşmenizin doğru hazırlanıp hazırlanmadığı konusunda şüphe duyduğunuz takdirde yetkili sendikalar aracılığı ile kontrol ettirebilirsiniz.

Almanya’da Asgari Ücret Ne Kadar?

Almanya vatandaşlarına iyi yaşam şartları sunan ülkeler arasında yer almaktadır. Çalışanlara verilen en düşük ücret, o ülkenin alım gücünü temsil etmesinin yanı sıra gelişmişlik seviyesini de göstermektedir. Almanya’nın 2022 yılına ait asgari ücreti 1.498 Euro’dur. İşsizlik oranının az olduğu Almanya’da belirli aralıklarla zam yapılmaktadır. Almanya’da maksimum çalışma saati ise 38 saat ile sınırlandırılmıştır ve çalışan hakları titizlikle kontrol edilmektedir.

Geçtiğimiz yılların asgari ücretleri ise aşağıdaki şekildedir.

2016 yılı asgari ücret: 1.440 Euro , 2017 yılı asgari ücret: 1.498 Euro , 2018 yılı asgari ücret: 1.498 Euro , 2019 yılı asgari ücret: 1.498 Euro , 2023 yılı asgari ücret: 1.498 Euro’dur

Almanya’da Çalışmak ve Ortalama Maaşlar

Almanya’da asgari ücretin belirlenmesinde saatlik çalışma ücretlerinin önemli rolü vardır. 2019 yılında saatlik ücretler 8,84 Euro olduğu için günlük 8 saat çalışma ile aylık ücret 1.557 Euro’ya ulaşmaktaydı. 1.557 Euro’nun üçte biri kesildiği için 1.020 Euro şeklinde ödenmekteydi. Yapılan kesintiler, işsizlik maaşı, sigorta primi ve emeklilik primi için kullanılmaktadır. İşsizlik parası ise en az asgari ücret olmaktadır.

Asgari ücretin altında ödeme yapan işverenler ağır cezalara tabii tutulmaktadır. Almanya’da asgari ücret dışında ücretlendirilen meslek grupları da bulunmaktadır. Diğer ülkelere nazaran Almanya çalışma şartları ve kazanç konusunda oldukça iyi bir konuma sahiptir. Asgari ücret dışında ortalama maaşlar oldukça yüksek olabilmektedir.

OECD (Organisation for Economic Co-operation and Development – Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü ) yaptığı araştırmalar sonucunda Almanya’da çalışanların yüzde 75’inin, diğer OECD ülkelerinde ödenen maaşlardan daha fazla kazandığı bilgisine ulaşmıştır.

Üniversitelerin bilgi teknoloji ve mühendislik bölümlerinden mezun olan kişilerin maaşları ortalama 4.000 – 5.000 Euro iken kıdemli avukat, doktor, ekonomist gibi meslekleri sahip kişiler ortalama 5-10 bin Euro arasında maaş almaktadır. Öğretmenler ise aylık ortalama 2.500-3.500 arası maaş almaktadırlar. Çalışanlar kendi meslekleri dışında her ay 40 saate kadar en fazla ekstra iki iş daha yapabilmektedirler. Gece mesaisinde çalışan kişiler, normal mesai saati ücretlerinin üç katını almaktadırlar.

Belirtilen asgari ücretler taşeron firmaların (kadrosuz) vasıfsız işçilere ödediği en düşük tutar olmaktadır. Taşeron işçiler ile kadrolu işçilerin sosyal hakları arasında fark bulunmamaktadır.

Almanya’da Asgari Ücret ile Çalışmak

Almanya ya da başka ülkelere taşınmak birçok kişinin aklında geçebilir. Bu nedenle Almanya’da asgari ücret ile çalışmak kişiler için yaşam standartları yeterli ya da yetersiz gelebilmektedir.  Almanya asgari ücretini Türk lirasına çevirdiğiniz zaman çıkan tutarlar Türkiye şartlarına göre uygun gelebilir ancak Almanya’da yaşam standartlarının Türkiye ile aynı olmadığını unutmamak gerekir.

Almanya’da Ev Kiraları

Almanya’da asgari ücretle çalışan biri maaşının neredeyse yarısı ile kira giderini karşılamaktadır. Şehre ve mahalleye göre değişiklik gösteren kiralar ortalama 500-900 Euro civarındadır. Asgari ücretle geçinen bir ailenin çok iyi bir semtte yaşama olasılığı düşük sayılabilir.

Almanya’da Çalışmak ve Almanya Yaşam Masrafları

Almanya’da yaşadığınız süre zarfında yaklaşık 200 Euro’ya faturalarınızı ödeyebilirsiniz. 500 Euro gibi bir tutar ise 1 aylık geçim için ideal sayılabilir. Türkiye ile kıyaslandığında temel gıdalar Almanya’da oldukça uygun fiyatlara satılmaktadır. Tek çocuklu bir aile, her hafta yaklaşık 100 Euro’luk harcamalar yapabilmektedir. Almanya’da çocuk parası ödemesinin yanı sıra bir devlet okuluna giden çocukların eğitim masraflarını da karşılamaktadır.

Almanya’da Çalıştığınız Zaman Ödemeleri Nasıl Alırsınız?

 Her işveren sizin yaptığınız işin bedelini ödemekle mükelleftir. Ödemeler genellikle bankalar aracılığı ile gerçekleşmektedir. Bu nedene bankadan vadesiz bir hesap açmanız ve bu bilgileri işveren ile paylaşmanız gerekmektedir. Almancanızın iyi olmaması durumunda bankada imza atacağınız belgelere dikkat etmenizi öneririz.
İşverenler ay sonunda size maaş bordrosu vermektedir. Maaş bordrosu üzerinden, ne kadar çalıştığınız, kazandığınız, vergiler ve sigorta kesintileri yer almaktadır. Bu tutarlar, işveren tarafından sigorta kurumuna ve vergi dairesine ödenmektedir.

İşverenin Maaş Ödememesi Durumunda Neler Yapılabilir?

Bir iş sözleşmeniz olmasa da işveren sizi ödeme yapmak ile yükümlüdür. İlk olarak iadeli taahhütlü bir posta göndermeniz gerekmektedir. İçerisinde çalıştığınız saat, banka bilgileriniz, anlaşılan tutar gibi bilgilerin yer alması ve bir geri dönüş süresi belirtmeniz gerekmektedir. Koyulan süre içerisinde geri dönüş alamadığınız zaman iş mahkemesi üzerinden dava açma hakkınız oluşur.

Almanya’da çalışma saatleri en fazla 8 saat ile sınırlandırılmıştır. Bazı mesleklerde, sezonluk düzenlemeler yapılmaktadır. Bu konuya ilişkin sendikalardan bilgi alabilmeniz mümkündür.

Almanya’da Çalışmak – Çalışanlara Ait İzinler

Haftada 5 gün çalıştığınız bir iş yerinde, yıllık toplam 20 iş günü izin hakkınız bulunur. İşveren tarafından belirtilen gün sayısı arttırılabilir ancak azaltılamaz. Yapılan anlaşma doğrultusunda bu günler değişiklik gösterebilmektedir. Eğer part-time bir çalışansanız, izin günlerinin sayısı değişiklik gösterebilmektedir.

Çalışanın Hasta Olması Halinde Maaş Hakkı

İşyerinde 4 haftadan uzun bir süredir çalışıyorsanız, hasta ya da çalışamayacak bir durumda olduğunuz takdirde maaşınızı 6 hafta boyunca alabilirsiniz. 6 haftadan uzun süren rahatsızlıklarınızda ise sağlık sigortası üzerinden destek alırsınız. Bu durumun gerçekleşebilmesi için doktordan „iş göremezlik raporu“ alınması gerekmektedir.

Çalışanın İşten Çıkarılması

İş yasası kapsamında sadece yazılı beyan edilen işten çıkış belgeleri yasal olarak geçerlilik taşımaktadır. İşverenin çalışanı işten çıkarması için kabul edilebilir bir nedene sahip olması gerekmektedir. Hamile bir kadın, doğumundan ancak 4 ay sonra işten çıkarılabilir. Daha öncesinden işten çıkarılamaz.

İşverenin işten çıkarmasında haksız bir durum söz konusu ise dava açılabilir. Dava için işten çıkış belgenizi aldıktan sonraki 3 hafta içerisinde iş mahkemesine başvurmanız gerekmektedir. Sendikalara üyeliğiniz bulunuyor ise bu konuda hukuki danışmanlık hizmeti ve destek alabilirsiniz.

İşveren Deneme Süresi Uygulayabilir mi?

İşveren deneme süresi uygulama hakkına sahiptir ve bu süre bir hafta ile sınırlandırılmıştır. Ayrıca karşılığında da ücret ödeme zorunluğu bulunmaktadır.

Almanya’da Part-time Çalışmak

Almanya’da part-time iş olanakları da bulunmaktadır. Part-time işlerde çalıştığınız takdirde, sağlık sigortanız ve sosyal güvenceniz olmaz ve aylık yaklaşık 450 Euro kazanabilirsiniz.

Almanya’da Asgari Ücret ve Asgari Ücrete Yakın Maaş ile Çalışılacak İşler

  • Doktor asistanı: 1500 Euro
  • Kasiyer: 1500 Euro
  • Fırıncı: 1800 Euro
  • Tamirci: 1800 Euro
  • Çiftçi: 1800 Euro
  • Tezgahtar: Saat ücreti 12.12 Euro, ayda 1.939 Euro
  • Çağrı merkezi: Saat ücreti 10.91 Euro. Ayda 1.746 Euro
  • Yaşlı bakıcılar: 2000 Euro
  • Diş teknikerleri: 2000 Euro
  • Hostesler: 2000 Euro

Almanya’da Staj Yapmak

Almanya’da okuyan ve staj yapan kişiler asgari ücrete tabii tutulmaktadırlar. 3 aydan uzun sürmeyen ve zorunlu olan stajları kapsamaktadır.

Almanya’da Brüt Maaş

Brüt maaş(Bruttogehalt), kesintilerden önceki aylık ya da yıllık maaşın tamamını kapsamaktadır. Brüt tutarlar iş sözleşmelerinde detaylı olarak paylaşılmaktadır.

Almanya’da Net Maaş

Net maaş (Nettogehalt) ise sosyal güvenlik primleri, vergiler ve diğer masraflar düşüldükten sonra, her ay alacağınız maaşı kapsamaktadır.

Almanya’da Maaşlar

Aşağıda bazı mesleklerin yıllık brüt maaşları bulunmaktadır.

  • Almanya doktor maaşları: 84.233 Euro, IT: 64.837 Euro, Sigortacı: 62.687 Euro, Almanya’da avukat maaşı: 63.118 Euro, Finans Uzmanı: 61.173 Euro, Satış Danışmanı: 58.627 Euro, İnsan Kaynakları: 56.830 Euro, Almanya bankacı maaşları: 70.889 Euro, Pazarlama ve İletişim: 56.623 Euro, Almanya’da laborant maaşları: 56.132 Euro, Satın Alma, Nakliye ve Lojistik: 54.867 Euro, Almanya’da mimar maaşı: 47.340 Euro, Eğitim ve Sosyal İşler: 44.012 Euro, İdareci: 41.383 Euro, Almanya araştırma görevlisi maaşı: 56.414 Euro, Ticaretçi: 38.857 Euro, Almanya’da mühendis maaşları: 66.958 Euro, Bakım ve Terapi Uzmanı: 38.510 Euro, Almanya’da anestezi teknikeri maaşı: 73.861 Euro,

Almanya’da İşçi Maaşları

Almanya asgari ücreti 2015 yılının Ocak ayında uygulamaya başlamıştır. 18 yaş üzerindeki tüm çalışanlar için geçerli olan asgari ücret uygulaması düzenli olarak her iki yılda bir gözden geçirilmektedir. Kıdeme bağlı olarak değişiklik göstermektedir. Geçtiğimiz yıla ait Almanya’da çalışmak isteyen işçi maaşları aşağıdaki gibidir:

  • Almanya cnc operatörü maaşları: 3077 Euro,  Almanya teknisyen maaşları: 3516 Euro, Almanya vasıfsız personel maaş: 1557 Euro, Almanya’da çöpçü maaşı: 1850 Euro, Almanya’da elektrikçi maaşları: 2904 Euro, Almanya’da fabrika işçisi ne kadar kazanır: 2756 Euro, Almanya’da garson maaşı: 2389 Euro, Almanya’da güvenlik görevlisi maaşları: 2096 Euro, Almanya’da inşaat işçisi maaşları: 3020 Euro, Almanya’da kasap maaşları: 2774 Euro, Almanya’da kaynakçı maaşları: 3207 Euro, Almanya’da kuaför maaşları: 2239 Euro, Almanya’da operatör maaşları: 2772 Euro, Almanya’da temizlik görevlisi maaş: 2299 Euro

Almanya’da Memur Maaşları

Almanya’da çalışan memurların maaşları şehirlere göre değişkenlik göstermektedir. Büyük şehirlerde yaşayan ve çalışan memurlar yaşam maliyetleri daha fazla olduğu için daha yüksek maaşlar almaktadırlar. Doğu Almanya’da bu nedenle memur maaşları daha düşüktür.

Maaşlar çalışanın sahip olduğu niteliklere göre de değişkenlik göstermektedir.

2024 Yılında Almanya’da Maaşlar (Ortalama)

  • Doktor: 85.000 Euro, Anestezi Uzmanı: 75.000 Euro, Bakım ve Terapi Uzmanı: 40.000 Euro, Laborant: 57.000 Euro, Sigortacı: 60.000 Euro, Avukat: 65.000 Euro, Mühendis: 67.000 Euro, Tüccar: 40.000 Euro, İdari Yönetici: 45.000 Euro, Mimar: 50.000 Euro, Pazarlamacı: 57.000 Euro, Bankacı: 70.000 Euro, İnsan Kaynakları: 55.000 Euro, Satış Danışmanı: 55.000 Euro, Finans Uzmanı: 65.000 Euro